“Kargo Bekleme” Esareti ve Alarm Cihazına Dönen Kapı Zili
Gelişen e-ticaret teknolojileri bize dünyayı parmağımızın ucuna getirmeyi vaat etti. Bir tıkla ayakkabı, iki tıkla kitap, üç tıkla mutfak robotu kapımıza gelecekti. Gerçekten de öyle oldu; mağaza gezme çilesi bitti, kalabalık AVM’lerin gürültüsü geride kaldı. Ancak kimse bize bu dijital konforun karşılığında, modern insanın özgürlüğünü kendi evinin salonunda gönüllü olarak teslim edeceği o garip hapis cezasından bahsetmemişti: Kargo Bekleme Esareti.
Süreç genelde son derece masum bir e-posta veya SMS uyarısıyla tetiklenir: "Kargonuz dağıtıma çıkarılmıştır. Gün içerisinde teslim edilecektir."
İşte bu cümle, o günkü tüm planlarınızın, özgür iradenizin ve sosyal hayatınızın altına çekilmiş devasa bir süngerdir. "Gün içerisinde" ifadesi; ucu o kadar açık, o kadar elastik ve zamandan o kadar bağımsız bir kavramdır ki insanı sabah 09.00 ile akşam 19.00 arasında tam anlamıyla bir ev tutsağına çevirir.
Kargonun dağıtıma çıktığını öğrendiğiniz an; eviniz artık huzur bulduğunuz bir yaşam alanı değil, her an bir baskının yaşanabileceği bir gözetleme kulesidir. Mutfakta kendinize bir kahve koymaya niyetlenirsiniz ama içsel bir ses aniden durdurur: "Ya ben su ısıtıcısının sesinden kapıyı duyamazsam?" Duş almak zaten imkânsız bir lükse dönüşür. Şampuanlı gözlerle şofbenin sesini dinleyip her su şırıltısını kapı zili sanmak istemiyorsanız o duşa giremezsiniz. Hatta çöpü kapının önüne koymak için daireden dışarı attığınız o üç adımlık mesafe bile, kargocunun asansörden çıkıp boş kapıyla yüzleşmesi için müthiş bir stratejik fırsattır.
Gözünüz sürekli cep telefonundaki kargo takip haritasına kayar. Ekrandaki o küçük kırmızı araç simgesi, yaşadığınız mahallenin sokaklarında aheste aheste dolaşmaktadır.
"Aha, iki sokak arkaya geldi! Kesin 10 dakikaya burada."
Ancak o minik kargo arabası, fizik kurallarına ve mantığa meydan okuyarak aniden yön değiştirir ve sekiz mahalle ötedeki Sanayi Sitesi'ne doğru ilerlemeye başlar. Zihninizde komplo teorileri üretmeye başlarsınız: "Acaba kargocu acıktı da dönerciye mi gitti?", "Yoksa sırf benim paketimi en sona mı bıraktı?"
Derken, evdeki her ses bir kapı zili simülasyonuna dönüşür. Sokaktan geçen motorun egzoz sesi, komşunun kapıyı kapatması, yukarıdaki dairenin çekilen sandalyesi… Her bir uyarıcıda yerinizden sıçrar, refleks olarak kapıya doğru bir hamle yaparsınız. Evdeki duyarlılık seviyeniz bir denizaltının sonar cihazıyla yarışacak düzeye ulaşır.
Ve o beklenen, o kutlu an gelir: ZİL ÇALAR.
Büyük bir zafer edasıyla, sanki hayatınızın ödülünü alacakmış gibi kapıya koşarsınız. Kilidi açar, yüzünüzde o minnettar tebessümle kapıyı aralarsınız ve karşınızda… Kargocuyu değil, apartman görevlisini, su dağıtıcısını ya da elinde broşürle duran bir pazarlamacıyı bulursunuz. O an yaşanan ruhsal çöküş ve hüsran, edebiyat tarihinin en karanlık dramlarında bile güç bulunur.
Eğer şanslı gününüzdeyseniz ve gelen gerçekten kargocuysa, paket teslimatı tam olarak 4,5 saniye sürer. Adam elinizdeki kargoyu tutuşturur, kodu söylerken çoktan merdivenlerden aşağı doğru süzülmeye başlamıştır bile. Bütün bir günü, bütün o tetikte bekleme hâlini ve zihinsel stresi işte bu 4,5 saniyelik temas için yaşamışsınızdır. Kutuyu salondaki masanın üzerine koyduğunuzda, içinden çıkan o küçücük şeyin aslında o kadar da acil bir ihtiyacınız olmadığını fark eder, hafif bir mahcubiyetle koltuğa çökersiniz.
Neticede, e-ticaret bize zaman kazandırdığını iddia ederken bir kargo paketinin peşinde koca bir günü evde hapsederek o zamanı faiziyle geri alır. Bir dahaki sefere ekranda "Kargonuz Dağıtıma Çıktı" yazısını gördüğünüzde derin bir nefes alın. Bırakın o kargo gelsin ya da gelmesin; ama siz sırf bir paket yüzünden duş almayı ve çay demlemeyi ertelemekten vazgeçin. Çünkü kargocular hisseder; siz ne zaman kapıdan uzaklaşıp kendinizi en savunmasız anınıza bıraksanız, o zil tam da o saniyede çalacaktır.
